Kategorie materiałów Ekonomia

Przedmiot: Ubezpieczenia i ryzyko Wróć do kategorii

Historia ubezpieczeń społecznych w Polsce [16 stron]

plik Pobierz Historia ubezpieczen spolecznych w Polsce [16 stron].txt

HISTORIA UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH W POLSCE.

Ubezpieczenia społeczne - obowiązkowe, regulowane ustawą ubezpieczenie pracowników od pewnej kategorii ryzyka. Aby ubezpieczenie miało charakter społeczny, nie prywatny musi istnieć:
1. obowiązek przystąpienia do ubezpieczenia
2. związek ubezpieczenia z pracą zawodową
3. ustawowo określony system finansowania
Ubezpieczenia społeczne to system świadczeń zabezpieczający pracowników i ich rodziny przed negatywnymi następstwami utraty lub ograniczenia możliwości zarobkowania, utraty żywiciela lub zwiększenia obciążeń rodzinnych (choroba, macierzyństwo, inwalidztwo, starość, śmierć, powiększenie się rodziny, brak pracy) i zgodnie z obowiązującymi przepisami ubezpieczeniem musi być objęta większość osób czynnych zawodowo, przede wszystkim pracobiorców.

I. GENEZA UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH

1. Formy początkowe
Genezy powstania ubezpieczenia społecznego należy szukać w różnego rodzaju kasach wzajemnej pomocy. Kasy takie powstawały w różnych epokach historycznych i spełniały swoje zadanie poprzez pomoc dla swych członków dzięki wspólnemu gromadzeniu środków. Stanowiły pewną formę dobrowolnego ubezpieczenia.
    Rewolucja techniczna i wiążące się z tym powstanie nowych stosunków produkcji oraz powstanie nowej klasy społecznej - robotników rodzi nowe problemy. Płaca otrzymywana przez robotnika nie była w stanie zapewnić jemu i jego rodzinie warunków egzystencji w razie wypadków losowych, wskutek których tracił choćby przejściowo możliwość zarobkowania. Dla zabezpieczenia się przed takimi wypadkami w oparciu o więzy zawodowe powstają korporacyjne lub lokalne kasy wzajemnej pomocy. W związku z wcześniejszym rozwojem gospodarczym w Anglii działalność w tym zakresie rozwija się w tym kraju, a następnie w pozostałych uprzemysławiających się państwach. Pierwotnie spotyka się z oporem wynikającym z upatrywania w nich odradzania się pewnych form organizacji cechów rzemieślniczych, które w imię wolnej konkurencji były w tym okresie zwalczane.
   W Anglii kasy wzajemnej pomocy zostały uznane przez państwo w roku 1793, a w 1801 roku liczyły już 461 tysięcy członków. Rozwój ich był znaczny w XIX wieku, u jego schyłku w 1899 r liczyły one11,4 miliona członków. We Francji zezwolono na tworzenie kas wzajemnej pomocy dopiero od 1834 r., a od 1850 r. Ustawodawstwo zaczęło sprzyjać ich rozwojowi. Następować zaczęła w tym okresie specjalizacja działalności kas w zależności od określonego ryzyka. Rozwój dobrowolnych kas chorych był znaczny. W okresie bezpośrednio przed wybuchem pierwszej wojny światowej we Francji liczyły one 3,5 mln, a w Belgii 0,5 mln, w Szwecji 600 000, w Danii 700 000 członków. Dobrowolne ubezpieczenia na starość w tym okresie w podobnych kasach rozwinięte zostały również masowo w Belgii - 1 300 000 członków. W tym kraju powstały założone przez trzy centrale związków zawodowych odrębne kasy dla swych członków.
W Niemczech tradycja kas cechowych na wypadek choroby była bardzo mocna. Prawo przemysłowe z 1845 r. Po raz pierwszy dopuszczało tworzenie tego typu kas 3 w zakładach pracy dla robotników fabrycznych. W cztery lata później zarządzono, aby składkę w 2/3 opłacali pracownicy, a w 1/3 pracodawcy. Ustawa z 1876 roku określiła zasady tworzenia kas lokalnych na wypadek choroby przez samorząd terytorialny, w stosunku do czeladników i robotników fabrycznych mógł być nałożony obowiązek przynależności do tych kas, podobnie do kas górniczych i fabrycznych. W Austrii natomiast obowiązek wprowadzenia kas brackich wprowadziła ustawa górnicza już 1854 r. Działalność samopomocową rozwinął również tworzący się ruch związkowy. W tym czasie w Anglii wydatki 100 głównych związków zawodowych skupiających 60% zrzeszonych robotników przedstawiały się następująco:
10% - zasiłki strajkowe
18% - zasiłki dla bezrobotnych
47% - inne zasiłki
25% - pozostałe wydatki związane z działalnością związków.
Pod koniec XIX wieku zasadniczego znaczenia dla robotników nabrało zabezpieczenie na wypadek bezrobocia. Pomoc dla bezrobotnych starano się zapewnić z różnym skutkiem w skali kantonów w Szwajcarii jako państwie federalnym. Próby wprowadzenia przymusowego ubezpieczenia od bezrobocia nie powiodły się i zostały odrzucone w głosowaniu odpowiednich organów przedstawicielskich lub referendach ludności.
Na terenach polskich, poza górnictwem, nie rozwinięto działalności w zakresie tworzenia robotniczych kas pomocy. W Zagłębiu Dąbrowskim do kas bratnich w 1898 r. należało 22000 na ogółem 38000 górników. Składki wynosiły 1 - 3 % zarobków. Administracja kas była prowadzona przez kopalnie. Od 1900 r kopalnie miały opłacać składki w wysokości co najmniej 1/3 składek robotniczych. Na terenie zaboru rosyjskiego w przeciwieństwie do niemieckiego i austriackiego działalność tych kas nie była określona ustawowo i stanowiła dobrowolne zobowiązanie poszczególnych kopalni.

2. Powstanie ubezpieczenia społecznego w Niemczech.

    Powstanie ubezpieczenia społecznego w Niemczech w drugiej połowie XIX wieku było oparte o wcześniejsze urządzenia socjalne i wynikało z ówczesnej wewnętrznej sytuacji politycznej kraju. Za pierwszy akt ustawodawstwa w dziedzinie ochrony pracowników uważa się ustawę pruską z 1839 roku o ochronie pracy dzieci. Inspekcja pracy została zorganizowana w 1854 roku, niemniej dopiero z powstaniem ubezpieczenia społecznego państwo zaczęło prowadzić aktywną politykę społeczną.
Nową politykę społeczną zainicjował kanclerz Bismarck by przeciwdziałać coraz bardziej zwiększającym się wpływom socjalistów wśród niemieckich robotników. Drogą reform łagodzącą napięcia społeczne wynikające z szybkiego rozwoju gospodarczego Niemiec Bismarck chciał pozyskać dla swej polityki rozrastającą się w szybkim tempie nową grupę społeczną - robotników i innych pracowników najemnych.
Miały tego dokonać ubezpieczenia ratujące robotników w przypadkach losowych, kiedy pozostawali wraz ze swymi rodzinami bez środków do życia, jednocześnie łagodziły napięcia społeczne i rozładowywały narastające konflikty. Stosownie do nowego programu cesarz Wilhelm I wygłosił w 1881 roku orędzie zapowiadające stworzenie ubezpieczenia społecznego. Tę datę uważa się za zwrotną tak w dziedzinie powstania ubezpieczenia społecznego, jak i w zakresie podjęcia przez państwo realizacji aktywnej polityki społecznej.
  W konsekwencji wprowadzono po raz pierwszy w Europie, a tym samym w ówczesnym świecie, ubezpieczenie społeczne oparte na przymusie uczestniczenia w nim i finansowania zarówno przez pracowników jak i pracodawców. Miało ono jednocześnie zmniejszyć obciążenie samorządu terytorialnego w zakresie opieki społecznej. Organizację prowadzenia ubezpieczenia pod nadzorem państwa powierzono specjalnym organom samorządu na podstawie prawa publicznego. Tym samym stworzono kompleksowy system realizujący przez państwo program społeczny. Dokonano tego w drodze trzech ustaw tworzących trzy piony ubezpieczenia.
W 1883 roku wydano ustawę o ubezpieczeniu społecznym na wypadek choroby. Wprowadzała ona dwa zasadnicze rodzaje świadczeń:
- leczenie
- zasiłki pieniężne.
Świadczenia lecznicze polegały na pomocy w pokryciu kosztów leczenia, zasiłki natomiast miały rekompensować częściowo utracone zarobki. Ustawa ta nawiązywała do organizowanych poprzednio robotniczych kas chorych opartych na zasadzie dobrowolności i wzajemności. Ubezpieczenie zostało oparte na przymusie. Składką na cele finansowania świadczeń obciążono nie tylko pracowników, ale również pracodawców. Zakres ubezpieczenia dotyczył jedynie samych pracowników bez rodzin, obejmując początkowo około 13 % ludności.
  W 1884 roku wprowadzono ubezpieczenie od wypadków przy pracy. Spełniało ono wielką rolę społeczną, ponieważ ofiary licznych wypadków pozostawały wraz ze swymi rodzinami bez środków do życia. Ubezpieczenie to zostało zorganizowane odrębnie do ubezpieczenia chorobowego i na odmiennych całkowicie zasadach. Ubezpieczenie to realizowały samorządowe kasy zawodowe pracodawców oparte na zasadzie wzajemności. Przymus należenia do nich obejmował pracodawców, którzy opłacali składki.
  W 1889 roku wydano ustawę dotyczącą rent na starość i na wypadek inwalidztwa z przyczyn innych niż wypadek przy pracy, tworząc trzeci z pionów ubezpieczenia społecznego wymagający jednocześnie największych środków finansowych. Składką po połowie obciążono pracowników zainteresowanych świadczeniami oraz pracodawców korzystających z ich siły roboczej. Jednocześnie przewidziano dopłaty państwa, jako jego udział w zamian za zwolnienie innych organów publicznych z obciążeń na opiekę społeczną, której część zadań zostawało przejęte przez nową instytucję ubezpieczenia. Dla uzyskania prawa do świadczeń ustalono wiek emerytalny - 70 lat, okres opłacania składek na 30 lat, a dla rent inwalidzkich na 5 lat. Ubezpieczenie to obejmowało robotników i niżej zarabiających pracowników umysłowych. W 1899 roku objęto nim pracowników zatrudnionych w rolnictwie. Odrębnie uregulowano ubezpieczenie górników specjalną ustawą w 1912 roku. Przodująca ówcześnie w Europie niemiecka myśl prawnicza tak w dziedzinie prawa cywilnego jak i administracyjnego doprowadziła w 1911 roku do wydania ustawy kodyfikującej prawo ubezpieczenia społecznego. Później wielokrotnie nowelizowana - obowiązuje do dziś w RFN.
Niemcy stworzyły, zatem system zabezpieczenia społecznego opartego o technikę ubezpieczenia.

 

to tylko zajawka. ciąg dalszy w pliku

Wkuwanko.pl jako podmiot świadczący usługę hostingu materiałów edukacyjnych nie ponosi odpowiedzialności za ich zawartość.

Aby zgłosić naruszenie prawa autorskiego napisz do nas.

ikona Pobierz ten dokument

Wróć do kategorii

wkuwanko.pl

Wasze komentarze: dodaj komentarz

  • Nie ma jeszcze komentarzy do tego materiału.

Materiały w kategorii Ubezpieczenia i ryzyko [74]

  • podgląd pobierz opis Analiza portfela PRACA
  • podgląd pobierz opis Analiza ryzyka PRACA [21 stron]
  • podgląd pobierz opis Działalność lokacyjna ZU [31 stron]
  • podgląd pobierz opis Filar I - Omówienie
  • podgląd pobierz opis Filar II - Omówienie
  • podgląd pobierz opis Filar III - Omówienie
  • podgląd pobierz opis Finanse ubezpieczeń społecznych i emerytalnych
  • podgląd pobierz opis Fundusze Inwestycyjne
  • podgląd pobierz opis Fundusze inwestycyjne i emerytalne
  • podgląd pobierz opis Fundusze inwestycyjne [18 stron]
  • podgląd pobierz opis Funkcjonowanie PTE oraz OFE [9 stron]
  • podgląd pobierz opis Historia ubezpieczeń społecznych w Polsce [16 stron]
  • podgląd pobierz opis Instytucje ubezpieczeniowe [17 stron]
  • podgląd pobierz opis Marketing ubezpieczeń
  • podgląd pobierz opis Marketing ubezpieczeń 2
  • podgląd pobierz opis Nadzór ubezpieczeniowy [27 stron]
  • podgląd pobierz opis Narodowe Fundusze Inwestycyjne
  • podgląd pobierz opis Obliczanie awersji do ryzyka ZADANIA
  • podgląd pobierz opis Ochrona ubezpieczeniowa [27 stron]
  • podgląd pobierz opis Ochrona ubezpieczeniowa [9 stron]
[ Misja ] [ Regulamin ] [ Kontakt ] [ Reklama ]   © wkuwanko.pl 2008-2014 właściciel serwisu SZLIFF

Partnerzy: matzoo.pl matmag.pl tekstomania.pl batmat.pl onlinefm.pl pisupisu.pl Matematyka radio online