Kategorie materiałów Ekonomia

Przedmiot: Prawo Wróć do kategorii

Zdolność prawna i zdolność do czynności prawnych

plik Pobierz Zdolnosc prawna i zdolnosc do czynnosci prawnych.txt

CZĘŚCI SKŁADOWE RZECZY I PRZYNALEŻNOŚCI

Częściami składowymi nazywamy te wszystkie elementy rzeczy, które nie mogą być odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo przedmiotu odłączonego (art- 47 § 2 k.c.). Na przykład częściami składowymi gruntu są budynki, drzewa, płoty i inne obiekty trwale z nimi związane, część składową motocykla stanowi silnik, częścią składową książki jest jej okładka itp. Części składowe nie mogą być przedmiotem odrębnych praw rzeczowych, nie można więc na przykład być właścicielem samego koła w cudzym samochodzie . Części składowe z chwilą odłączenia stają się rzeczami samoistnymi. Od części składowych należy odróżnić przyna­leżności. Przynależnościami nazywamy odrębne rzeczy potrzebne do korzys­tania z rzeczy głównej zgodnie z jej przeznaczeniem, na przykład kluczyki do samochodu, futerał do okularów, koło zapasowe w samochodzie. Przynależno­ści dzielą w zasadzie losy rzeczy głównej, chyba że w czynności prawnej, na przykład w umowie sprzedaży, wyraźnie postanowiono inaczej.

ZDOLNOŚĆ DO CZYNNOŚCI PRAWNYCH OSÓB FIZYCZNYCH

Zdolność do czynności prawnych to zdolność do nabywania praw l zaciągania zobowiązań za pomocą czynności prawnych. Mówiąc inaczej, zdolność do czynności prawnych oznacza możność zawie­rania umów (dwustronne czynności prawne), np. sprzedaży, najmu, zlecenia i innych, a także dokonywania Jednostronnych czynności prawnych, np. sporządzania testamentu, wypowiedzenia umowy - w sposób prawnie skuterany. Osoba fizyczna działa tu za pomocą własnych oświadczeń woli. Ze zrozumiałych względów prawo cywilne wiąże uzyskanie zdolności do czynności prawnych z osiągnięciem pewnego wieku, a więc i pewnej dojrzałości życiowej. Polskie prawo cywilne przewiduje tu trzy możliwe sytuacje, mianowi­cie osoba fizyczna: a) ma pełną zdolność do czynności prawnych, b) ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych, c) nie ma zdolności do czynności prawnych- Pełną zdolność do czynności prawnych osiąga człowiek z chwilą ukończenia osiemnastu lat Wcześniej może uzyskać pełnoletność, a zatem i pełną zdolność do czynności prawnych dziewczyna, która w oparciu o zezwolenie sądu wyjdzie za mąż. Sąd udziela takiego zezwolenia w ważnych przypadkach, jednak pod warunkiem, że dziewczyna ukończyła już szesnaście lat. Po wyjściu za mąż nie traci ona pełnoletności, nawet gdyby przed ukończeniem przez nią osiemnastego roku życia małżeństwo zostało unieważnione lub rozwiązane przez rozwód. Człowiek dysponujący pełną zdolnością do czynności prawnych może w granicach przewidzianych prawem cywilnym dokonywać wszelkich czynno­ści i wywoływać na tej drodze zamierzone skutki prawne. Ograniczoną zdolność do czynności prawnych mają osoby, które [ukończyły trzynaście lat oraz osoby częściowo ubezwłasnowolnione. Czynność prawna osoby posiadającej ograniczoną zdolność 'do czynności Oprawnych wymaga do swej ważności zgody przedstawiciela ustawowego tej osoby (rodziców, a w razie ich braku opiekunów), jeśli rozporządza ona swym .prawem lub zaciąga zobowiązanie. Nie mają w ogóle zdolności do czynności prawnych osoby, które nie ukończyły jeszcze trzynastu lat oraz osoby całkowicie ubezwłasnowolnione. Nie mogą one w sposób ważny i prawnie skuteczny zawierać żadnych umów ani dokonywać jednostronnych czynności prawnych; robią to za nich przed­stawiciele ustawowi, najczęściej rodzice. Czynność prawna osoby, która nie ma zdolności do czynności prawnych, jest nieważna. Od tej zasady jest jeden wyjątek. Gdy osoba niezdolna do czynności prawnych zawarła umowę należącą do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego, umowa taka staje się ważną z chwilą jej wykonania, chyba że pociąga za sobą rażące pokrzywdzenie osoby niezdolnej do czynności prawnych

POJĘCIE I RODZAJE OSÓB PRAWNYCH

Próby zdefiniowania osoby prawnej napotykają na trudności". Można przyjąć, że osobą prawną jest wyodrębniona jednostka organizacyjna, która zgodnie z obowiązującymi przepisami może występować jako samodzielnypodmiot prawa cywilnego. Jest ona tworem sztucznym, powoływanym przez i człowieka. Na istotę osoby prawnej składają się: a) element ludzki, np. załoga przedsiębiorstwa państwowego, członkowie stowarzyszenia wyższej użyteczności i spółdzielni, udziałowcy spółki z ograni­czoną odpowiedzialnością; b) element majątkowy; osoba prawna ma własny majątek, wyodrębniony z majątku członków lub powstały na innej drodze, zespolony w pewną całość; osoba prawna odpowiada za swoje zobowiązania własnym majątkiem, a nie majątkiem swoich członków; c) element organizacyjny, wyrażający się w istnieniu określonej struktury, a przede wszystkim organów wykonujących w imieniu osoby prawnej wszelkie jej czynności; d) cel, określony w przepisach regulujących działalność osoby prawne) albo w statucie. Rodzaje osób prawnych Kodeks cywilny nie formułuje definicji osoby prawnej. Ustanawia « w to miejsce kryterium formalne, którym jest uznanie jednostki organizacyjną za osobę prawną przez przepisy. Według art. 33 K.c. osobami prawnymi w rozumieniu kodeksu cywilnego są: Skarb Państwa i jednostki organizacyjne, którym przepisy szczególne przyznają osobowość prawną". Biorąc pod uwagę wspomniane kryterium do osób prawnych należałoby w obecnym stanie prawnym zaliczyć: 1) Skarb Państwa,2) spółki kapitałowe,3) przedsiębiorstwa państwowe,4) banki,5) państwowe jednostki organizacyjne,6) spółdzielnie,7) fundacje, 8) stowarzyszenia, 9) inne jednostki organizacyjne o zróżnicowanym charakterze.

PRAWO PODMIOTOWE I RODZAJE

Prawo podmiotowe jest jednym z podstawowych pojęć prawa cywilnego i odgrywa w tej gałęzi prawa węzłową rolę. Jest też powszechnie zaliczane w nauce prawa cywilnego do konstrukcji o kluczowym znaczeniu. Prawem podmiotowym jest przyznana i zabezpieczona przez normy prawa cywilnego oraz wynikająca ze stosunku prawnego możność postępowania w określony sposób. Prawo podmiotowe zakreśla granice sfery możności działania upraw­nionego. W tych granicah uprawniony może podejmować wszelkie działania, np. właściciel roweru może na nim Jeździć lub nie, rozebrać na części, użyczyć innej osobie, wynająć. Prawo podmiotowe istnieje jednak, choćby żadne działanie nie zostało podjęte. Źródłem prawa podmiotowego są normy prawne, które ustanawiają sferę możności postępowania i zakreślają Jej granice. Nie ma praw podmiotowych poza tymi, które wynikają z norm prawnych. Inaczej mówiąc, każde prawo podmiotowe ma oparcie w przepisach prawa cywilnego, Prawa podmiotowe występują tylko w ramach stosunku prawnego. Prawu podmiotowemu odpowiada więc ciążący na innej osobie obowiązek. Treść prawa podmiotowego określana jest nie tylko przez to, co wolno czynić uprawnionemu, ale i przez to, do czego jest zobowiązana druga strona. Błędne jest upatrywanie istoty prawa podmiotowego wyłącznie w obowiązkach innych osób. Z różnych podziałów praw podmiotowych w prawie cywilnym szczególnie ważny jest podział na: 1) prawa podmiotowe bezwzględne,2) prawa podmiotowe względne. Prawami podmiotowymi bezwzględnymi są prawa podmiotowe sku­teczne przeciwko każdej osobie. Korelatem tych praw są obowiązki ob­ciążające wszystkich, a nie oznaczony podmiot prawa. Treścią obowiązków jest nienaruszanie prawa podmiotowego, a więc niepodejmowanie żadnych czynności, które by prawo mogły naruszyć. Wypełnienie obowiązku sta­nowiącego korelat prawa podmiotowego bezwzględnego polega na biernym zachowaniu się. Do praw bezwzględnych zalicza się tzw. prawa osobiste, prawa rzeczowe, :) prawo do spadku, niektóre prawa na dobrach niematerialnych. Prawo podmiotowe przysługujące tylko względem oznaczonej osoby jesi prawem podmiotowym względnym. Do praw względnych należą wszystkie wierzytelności, wierzyciel bowiem może domagać się spełnienia świadczeń tylko od dłużnika. Na przykład w wyniku zawarcia umowy o przewóz z PKP podróżny uzyskuje prawo podmiotowe, będące elementem nawiązanego sto­sunku prawnego. Na prawo podmiotowe podróżnego składa się szereg uprawnień, które przysługują wyłącznie względem PKP, a nie np. wobec innego przedsiębiorstwa przewozowego.

POJĘCIE PRAWA CYWILNEGO I JEGO ZAKRES

Polskie prawo cywilne jest jedną z gałęzi obowiązującego w Polsce prawa i łącznie z innymi gałęziami, jak prawo konstytucyjne, finansowe, karne itd. Tworzy system prawa naszego państwa .Prawo cywilne to zespół norm regulujących stosunki majątkowe i niektóre stosunki osobiste pomiędzy równorzędnymi podmiotami. Jak wynika z przytoczonej definicji, prawo cywilne charakteryzuje się dwiema podstawowymi cechami, które wyróżniają je spośród innych gałęzi prawa: 1) przepisy prawa cywilnego regulują stosunki o charakterze mająt­kowym, to znaczy stosunki, w których ciążące na stronach obowiązki i przysługujące im wzajemne prawa dotyczą pieniędzy lub innych wartości ekonomicznych; nieliczne przepisy cywilnoprawne odnoszą się do stosunków osobistych, 2) stosunki regulowane przez prawo cywilne odznaczają się prawną  równorzędnością stron. Prawo cywilne składa się w przeważającym stopniu z przepisów dys­pozytywnych (względnie obowiązujących). Stanowi to uzupełniającą cechę charakterystyczną, gdyż jak wiadomo większość gałęzi prawa zawiera wyłącz­nie przepisy imperatywne (bezwzględnie obowiązujące).

POJĘCIE I RODZAJE RZECZY

Rzeczami w rozumieniu prawa cywilnego są przedmioty materialne, na tyle wyodrębnione, że w obrocie mogą być traktowane jako dobra samoistne".Dlatego nie są rzeczami w znaczeniu cywilnoprawnym dobra niematerialne, jak na przykład utwory literackie lub artystyczne, dzieła naukowe, wynalazki czy projekty racjonalizatorskie, a także przedmioty mające wprawdzie charak­ter materialny, ale niesamoistne, wchodzące w skład innych rzeczy, czyli tzw. części składowe. Rodzaje rzeczy: nieruchomości i ruchomości. Dzielą się także na podzielne i niepodzielne.

SKARB PAŃSTWA JAKO OSOBA PRAWNA

Skarb Państwa jest szczególną osobą prawną. Pojęciem Skarbu Państwa posługujemy się wówczas, gdy państwo występuje niejako suweren, wyposażo­ny w uprawnienia władcze wobec wszystkich innych podmiotów, lecz jako partner w stosunkach majątkowych z innymi, równoprawnymi partnerami. W tej roli państwo to nie władza, to nie urzędnik, prokurator, komisja poborowa, policjant, ale właściciel, najemca, sprzedawca, zamawiający usługi budowlane. Skarb Państwa to państwo na płaszczyźnie prawa cywilnego, gdzie króluje wszechwładna zasada prawnej równorzędności stron. Skarb Państwa jest właścicielem tej części majątku państwowego, która nie należy do innych państwowych osób prawnych. Jest to majątek olbrzymi i Skarb Państwa jako właściciel nie może być porównywany z żadną inną osobą prawną. Należy do niego cale mienie administracji państwowej, wojska, policji, szkolnictwa, służby zdrowia itd. Tak więc takie jednostki organizacyjne jak urzędy, szkoły, jednostki wojskowe, przychodnie lekarskie nie są odrębnymi osobami prawnymi, lecz elementami specjalnego podmiotu prawa cywilnego - Skarbu Państwa. Zaciągnięte przez nie zobowiązania są zobowiązaniami Skarbu Państwa. Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania przed­siębiorstw państwowych i innych państwowych osób prawnych, chyba ze przepis szczególny stanowi inaczej- Przedsiębiorstwa i inne państwowe osoby prawne nie ponoszą odpowiedzialności za zobowiązania Skarbu Państwa.

STOSUNEK CYWILNOPRAWNY

Stosunki cywilnoprawne to zachodzące między równorzędnymi prawnie stronami stosunki społeczne na tle majątkowym oraz nieliczne stosunki osobiste, regulowane przez normy prawa cywilnego. W każdym stosunku cywilnoprawnym można wyodrębnić następujące elementy: 1) podmioty stosunku,2) przedmiot stosunku, 3) uprawnienia wynikające ze stosunku,4) obowiązki wynikające ze stosunku. W prawie cywilnym podmiotami (stronami) stosunków cywilnopraw­nych mogą być osoby fizyczne i osoby prawne. W każdym stosunku występują przynajmniej dwa podmioty. Może ich być więcej, a w niektórych przypadkach- na przykład w stosunkach regulowanych przez prawo rzeczowe - nawet nieograniczona liczba. O tym, czy człowiek lub organizacja może być pod­miotem stosunków cywilnoprawnych, nie decydują ich przyrodzone właściwości, lecz norma prawna. Przynajmniej jednemu z podmiotów stosunku cywilnoprawnego przysługuje prawo domagania się od drugiego podmiotu lub podmiotów okreś­lonego zachowania się (wykonania zamówionego dzieła, wydania użyczonej rzeczy, opieki nad przedmiotem oddanym na przechowanie, poszanowania własności). Jest to jego prawo podmiotowe. W wielu stosunkach cywilno­prawnych, szczególnie w stosunkach zobowiązaniowych, każda ze stron dysponuje prawem podmiotowym, np. wynajmujący może domagać się regular­nego płacenia czynszu, zaś najemca udostępnienia wynajętej rzeczy i innych zastrzeżonych świadczeń. Każdemu prawu podmiotowemu odpowiada ciążący na innym podmiocie obowiązek. W niektórych stosunkach cywilnoprawnych, w szczególności w stosunkach zobowiązaniowych, podmiot ten jest określony: jest nim kon­kretny dłużnik. W innych, a mianowicie w stosunkach regulowanych przez prawo rzeczowe, obowiązek wyznaczonego postępowania obarcza wszystkich, np. obowiązek poszanowania cudzej własności.

SYSTEMATYKA PRAWA CYWILNEGO

Złożony charakter prawa cywilnego, bogactwo norm w nim zgromadzonych oraz waga stosunków przez nie regulowanych dyktują potrzebę wewnątrz usystematyzowania tej gałęzi prawa. Według przyjętego podziału na prawo cywilne składają się:1) część ogólna,2) prawo rzeczowe. 3) prawo zobowiązaniowe,4) prawo spadkowe. Część ogólna zawiera te normy, które regulują zagadnienia wspólne dla pozostałych działów prawa cywilnego (podmioty, mienie, czynności prawne, przedawnienie itd.). Przepisy części ogólnej zawarte są w księdze I kodeksu cywilnego. Prawo rzeczowe reguluje prawne formy korzystania z rzeczy, ukształ­towane w postaci praw podmiotowych bezwzględnych, tzn. skutecznych względem każdej osoby trzeciej. Jest to przede wszystkim prawo własności, a dalej tzw. ograniczone prawa rzeczowe. Przepisy prawa rzeczowego obejmuje księga II kodeksu cywilnego. Prawo zobowiązaniowe normuje stosunki zobowiązaniowe (zobowią­zania), które powstają między wierzycielem i dłużnikiem, dając temu pierw­szemu prawa podmiotowe względne, skuteczne względem dłużnika- Prawo zobowiązaniowe zawiera księga III kodeksu cywilnego .Prawo spadkowe reguluje przejście praw i obowiązków zmarłego na inne podmioty prawa. Przepisy dotyczące tej sfery stosunków znajdują się w księdze IV kodeksu cywilnego.

TREŚĆ CZYNNOŚCI PRAWNEJ

Na treść czynności prawnej składają się wszystkie lub niektóre z wymie­nionych elementów, a mianowicie: a) treść oświadczenia woli złożonego przez stronę lub strony, b) skutki wynikające z ustawy dla danego rodzaju czynności prawnych, c) skutki wynikające z zasad współżycia społecznego, d) skutki wynikające z ustalonych zwyczajów. Czynność prawna pociąga więc za sobą nie tylko te następstwa, które strony zamierzyły i wyraziły w swoich oświadczeniach woli, ale i dalsze, będące niejako automatycznym następstwem czynności. O zakresie skutków wynika­jących z ustawy strony w poważnym zakresie mogą same decydować, obej­mując swoimi oświadczeniami woli szerszy lub węższy zakres praw i obowiąz­ków. Im więcej spraw strony uregulują we własnym zakresie, tym mniejsze jest oddziaływanie ustawy na treść czynności prawnej, gdyż chodzi tu w głównej mierze o przepisy względnie obowiązujące, które wolą stron mogą być wyłączone. Rola zwyczaju jako czynnika kształtującego treść czynności praw­nej jest minimalna. Oświadczenie woli kierowane do drugiej osoby uważa się za złożone w momencie, gdy dojdzie do tej osoby w taki sposób, by mogła się zapoznać z jego treścią.

ZDOLNOŚĆ PRAWNA OSÓB FIZ.

Przez zdolność prawną należy rozumieć zdolność do występowania w charakterze podmiotu (strony) w stosunkach cywilnoprawnych. Inaczej mówiąc, zdolność prawna oznacza możność posiadania praw i obowiązków wynikających z prawa cywilnego, gdyż stosunek prawny to właśnie więc między stronami, której istotę stanowi± ich wzajemne obowiązki i prawa. Każdy człowiek od chwili urodzenia aż do śmierci ma zdolność prawną. Zdolność prawną ma również dziecko poczęte, to znaczy płód ludzki (nas-citurus), je ...

Ciąg dalszy w pliku do pobrania.

Wkuwanko.pl jako podmiot świadczący usługę hostingu materiałów edukacyjnych nie ponosi odpowiedzialności za ich zawartość.

Aby zgłosić naruszenie prawa autorskiego napisz do nas.

ikona Pobierz ten dokument

Wróć do kategorii

wkuwanko.pl

Wasze komentarze: dodaj komentarz

  • Nie ma jeszcze komentarzy do tego materiału.

Materiały w kategorii Prawo [111]

  • podgląd pobierz opis Czek
  • podgląd pobierz opis Czek
  • podgląd pobierz opis Czyny niedozwolone
  • podgląd pobierz opis Dziedziczenie
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - część 1
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - część 2
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - część 3
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - część 4
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - część 5
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - część 6
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - część 7
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - opracowanie
  • podgląd pobierz opis Encyklopedia prawa - zagadnienia - 37 str.
  • podgląd pobierz opis Gwarancja jakości
  • podgląd pobierz opis Hipoteka
  • podgląd pobierz opis Inne przyczyny powstania zobowiązania
  • podgląd pobierz opis Inne przypadki odpowiedzialności
  • podgląd pobierz opis Inne wypadki nabycia i utraty własności
  • podgląd pobierz opis KLAUZULA REBUS SIC STANTIBUS
  • podgląd pobierz opis Księgi wieczyste
[ Misja ] [ Regulamin ] [ Kontakt ] [ Reklama ]   © wkuwanko.pl 2008-2014 właściciel serwisu SZLIFF

Partnerzy: matzoo.pl matmag.pl tekstomania.pl batmat.pl onlinefm.pl pisupisu.pl grywalcy.pl Matematyka radio online