Kategorie materiałów Ekonomia

Przedmiot: Finanse publiczne Wróć do kategorii

Zasady konstruowania budżetu gminy - 1. Opracowywanie, uchwalanie i wykonywanie budżetu

plik Pobierz Zasady konstruowania budzetu gminy - 1. Opracowywanie, uchwalanie i wykonywanie budzetu.txt

ZASADY KONSTRUOWANIA BUDŻETU GMINY

Każdy podmiot gospodarczy prowadzi w ramach swojej działalności gospodarkę finansową, a jej istota polega na gromadzeniu, podziale i wykorzystaniu zasobów pieniężnych przeznaczonych na osiągniecie celów danej jednostki. Czynności te wiążą się z planowaniem finansowym, czyli takim kojarzeniem wszystkich działań, w tym zasobów, aby uzyskać jak największe efekty. Planowanie to ogół czynności związanych z podejmowaniem decyzji dotyczących gromadzenia i podziału zasobów pieniężnych. Jeśli chodzi o gminy odbywa się to najczęściej poprzez planowanie roczne czyli opracowywanie rocznego budżetu gminy. Organizacja, formy i zasady planowania finansowego mają ścisły związek z prowadzoną przez gminę politykę budżetową i mieszczą się w przyjętej uchwałą gminy procedurze budżetowej.

Budżet gminy, proces jego opracowywania, uchwalania i wykorzystywania jest elementem zarządzania w samorządzie terytorialnym, natomiast częścią procesu zarządzania gminą jest planowanie, w tym szczególnie planowanie finansowe.

Przed przystąpieniem do planowania gmina musi określić:

-cele, które chce osiągnąć,

-sposób w jaki chce osiągnąć zaplanowane cele,

-czas, w jakim chce uzyskać efekty lub zamierzone cele.

Gospodarka finansowa gminy, stad i planowanie, realizowane jest w oparciu o budżet uchwalony przez radę samorządu terytorialnego. W polskiej skarbowości wyraz „budżet” wywodzi się najprawdopodobniej z czasów Królestwa Kongresowego. Obecnie budżet definiowany jest jako akt stanowiący zestawienie dochodów i wydatków na z góry ustalony okres i zatwierdzony przez najwyższą władzę ustawodawczą państwa.

Uchwalona w dniu 8 marca 1990 roku ustawa o samorządzie terytorialnym spowodowała wyłączenie gmin z hierarchicznego system organów władzy państwowej oraz wprowadzenie ścisłego rozdziału środków publicznych między budżet państwa i budżety gmin oraz uwłaszczenie gmin . Opracowując budżet gminy, rada i zarząd powinny zdecydować jakie cele chcą osiągnąć, czy chodzi tylko o sprostanie wymogom prawnym (wersja minimalistyczna) czy tez o dokładnie zaplanowanie gospodarki finansowej, działanie „przy otwartej kurtynie” (wersja maksymalistyczna).

Budżet powinien być tak opracowany aby był zrozumiały nie tylko dla specjalistów z dziedziny finansów, ale przede wszystkim przez radnych, społeczność lokalną. Z dokumentu tego każdy mieszkaniec powinien się dowiedzieć, jakie zadania będą realizowane, co z realizowanych przedsięwzięć dotyczy bezpośrednio poszczególnych obywateli (np. wodociąg, chodnik, gazociąg w konkretnej miejscowości czy osiedlu) co gmina jest zobowiązana zrobić (np. zadania obowiązkowe gminy) a co zrobić może, co jest suwerenną decyzją rady – w ruch samodzielnego decydowania.

Gospodarka finansowa samorządów terytorialnych prowadzona jest w oparciu o prawo budżetowe. Ustalono ogólne zasady i tryb gromadzenia zasobów pieniężnych objętych budżetem państwa i budżetami gmin, a także ustalono formy organizacyjno - prawne jednostek realizujących zadania objęte budżetem państwa i budżetami gmin.

Zgodnie z tymi regulacjami, budżety gmin są corocznymi planami finansowymi obejmującymi:

- dochody i wydatki organów gmin,

- dochody i wydatki komunalnych jednostek budżetowych i zadań własnych gmin,

- wpłaty jednostek organizacyjnych i dotacje dla jednostek organizacyjnych rozliczających się z budżetami gmin,

- dochody z podatków, opłat i innych należności gmin określonych w ustawach,

- subwencje z budżetu państwa,

- wyodrębnione wydatki na finansowanie zleconych zadań z zakresu administracji rządowej oraz dotacje celowe i dochody związane z realizacją tych zadań,

- dochody z majątku gminy.

Samorząd terytorialny samodzielnie prowadzi gospodarkę finansową w oparciu o budżet gminy uchwalony na rok kalendarzowy zgodnie z obowiązującym prawem.

Gospodarka finansowa jednostek pomocniczych prowadzona jest w oparciu o statut gminy określający jednostkom odpowiednie uprawnienia. Za prawidłową gospodarkę finansową prowadzoną przez gminę odpowiada zarząd. W sprawie obsługi bankowej gminy musi być podjęta stosowna uchwała, która wskazuje bank z wyjątkiem Narodowego Banku Polskiego.

1. Opracowywanie, uchwalanie i wykonywanie budżetu.

W ustawach regulujących system finansowy gmin podkreśla się, ze gmina prowadzi samodzielnie gospodarkę finansową w oparciu o budżet.

Organy samorządowe mogą swoje budżety samodzielnie opracowywać, uchwalać, wykonywać. Budżety gmin, zwane niekiedy budżetami lokalnymi funkcjonują jako odrębne budżety obok budżetu państwa.

Według Art.52 ustawy o samorządzie terytorialnym projekt budżetu przygotowuje zarząd uwzględniając zasady prawa budżetowego i wskazówki rady gminy.

Projekt budżetu wraz z informacja o stanie mienia komunalnego i objaśnieniami zarząd przedkłada radzie gminy najpóźniej do 15 XI roku poprzedzającego rok budżetowy i przesyła projekt do wiadomości regionalnej izbie obrachunkowej.

Przy opracowywaniu projektu zarząd powinien brać pod uwagę obowiązujące regulacje prawne, stan i liczbę jednostek organizacyjnych gminy, potrzeby wyrażone prze mieszkańców, stosowane w danym okresie ceny i inne dane finansowane, realne możliwości dochodowe gminy, planowane stawki podatkowe nałożone na gminę przez ustawy obowiązkowe, zadania własne i zlecone, programy uchwalane przez gminy, inne istotne okoliczności.

Opracowujący projekt powinni dobrze rozpoznać rzeczywiste problemy mieszkańców gminy i ich potrzeby, które gmina musi rozwiązać a co za tym idzie także sfinansować ich rozwiązanie. Rada gminy w całych okresie swego funkcjonowania wpływa na działalność wykonywaną przez gminę, w tym sensie musi ona stale wskazywać na okoliczności i potrzeby, które mogą znaleźć swe odzwierciedlenie w budżecie gminy.

Jednakże konkretne wskazówki udzielane przez radę gminy pod adresem konkretnego projektu budżetu, który ma być uchwalony na nadchodzący rok budżetowy, powinny być sformułowane w wyraźny sposób i w odpowiednim terminie, tak aby mogły być uwzględnione wydziały urzędu gminnego.

Zarząd powinien do 15 XI przedłożyć radzie gotowy projekt budżetu.

Projekt powinien być dokumentem;

- przejrzystym;

- szczegółowym;

- uwzględniającym podział dochodów i wydatków budżetowych na działy, rozdziały i paragrafy.

Z projektu powinien wynikać zakres i rodzaj planowanych zadań inwestycyjnych gminy. Do projektu powinna być dołączona informacja o stanie mienia komunalnego oraz inne materiały jak:

- plany finansowe zakładów budżetowych,

- gospodarstw pomocniczych,

- plany finansowe spółek gminnych,

- plany finansowe przedsiębiorstw komunalnych,

- kalkulacje dotyczące ewentualnych kredytów i pożyczek.

Ważniejsze zagadnienia procedury opracowywania i uchwalania budżetu rada gminy powinna określić w statucie gminy . W ramach budżetu gminy opracowywany jest plan finansowy dla zadań z zakresu administracji rządowej zleconych gminie. Zgodnie z art. 38 ust. 1 Prawa budżetowego, zarząd gminy opracowuje plan finansowy dla zadań z zakresu administracji rządowej zleconych gminie, przyjmując jako podstawę dla tego planu kwotę dotacji przyznanych na ten cel w danym roku kalendarzowym. Plan ten opracowuje się w podziale na działy, rozdziały i paragrafy dochodów oraz wydatków. Plan finansowy jest wyodrębnionym elementem budżetu gminy, ale także jest ściśle powiązany z ustaleniami i funkcjonowaniem budżetu państwa. O konstrukcji i funkcjonowaniu tego planu stanowi rozporządzenie Ministra Finansów z 2 VIII 1991 r. W sprawie szczegółowych zasad trybu wykonania budżetu państwa (DZ. U. nr 76, poz.333 z późn . zm.).

Uchwalenie budżetu gminy należy do wyłącznej właściwości rady gminy .

Prawo budżetowe stanowi, że „Rady gmin uchwalają budżety gmin na okres roku kalendarzowego w terminach i na zasadach określonych w ustawie o samorządzie terytorialnym” .Procedurę uchwalania budżetu oraz rodzaje i szczegółowość materiałów informacyjnych towarzyszących projektowi określa rada gminy .

Budżet powinien być uchwalony do końca roku poprzedzającego rok budżetowy tj. do 31 XII, jednakże do czasu uchwalenia budżetu przez radę gminy nie później jednak niż do 31 III roku budżetowego. Podstawa gospodarki budżetowej jest projekt budżetu przedłożony radzie gminy.

W przypadku nie uchwalenia budżetu przez radę gminy w terminie do 31 III roku budżetowego, budżet gminy ustala regionalna izba obrachunkowa.

Ustalenie budżetu przez regionalną izbę powinno nastąpić najpóźniej do końca kwietnia roku budżetowego. Do dnia ustalenia budżetu przez Regionalną Izbę Obrachunkową podstawą gospodarki budżetowej jest projekt budżetu przedłożony radzie gminy przez zarząd. Gmina nie może prowadzić gospodarki finansowej budżetu określającego szczegółowo granice i kierunki działalności dla poszczególnych organów i jednostek organizacyjnych gminy. Dla istnienia budżetu gminnego niezbędna jest uchwała podjęta przez radę, projekt budżetu opracowany przez zarząd nie jest aktem prawnym, który może być nazwany budżetem .Jeśli budżetu nie ustali rada gminy w przewidywanym terminie, wówczas obowiązek ustalenia budżetu gminnego przechodzi na organ nadzorczy. Budżet gminy może więc być ustalany w drodze aktu nadzorczego wydanego przez Regionalna Izbę Obrachunkową. W pracach nad projektem budżetu i szczegółową analizą jego treści powinny uczestniczyć poszczególne komisje rady gminy, a komisja budżetowa (komisja finansów) może pełnić rolę koordynatora prac prowadzonych przez komisję.

Uchwała budżetowa gminy określa :

1. Dochody budżetu gminy co najmniej w podziale według ważniejszych źródeł (wg . odpowiednich paragrafów dochodów)

2. Wydatki budżetu gminy co najmniej w układzie działów klasyfikacji budżetowej.

Może dojść do zastosowania instytucji tzw. układu wykonawczego budżetu z zastrzeżeniem, iż szczegółowość ta nie może być mniejsza od określonej w art.36 ust.4 Prawa budżetowego, rozdziały klasyfikacji budżetowej, z wyodrębnieniem dotacji z budżetu, wydatkom, wydatków na wynagrodzenia, inwestycji oraz innych wydatków o charakterze dyrektywnym. Zarząd gminy opracowuje układ wykonawczy budżetu gminy i przekazuje poszczególnym jednostkom informacje w szczegółowości określonej przez radę gminy .Układ wykonawczy budżetu jest instytucją o wątpliwej wartości. Budżety gmin powinny być szczegółowo uchwalane przez rady gmin. Przekazywanie przez radę kompetencji do szczegółowego ustalania budżetu na rzecz zarządu gminy w ramach opracowywanego przez rząd układu wykonawczego jest wątpliwym rozwiązaniem gdyż zawarte jest w nim domniemanie, iż członkowie rady gmin „nie są kompetentni” do prawidłowego uchwalania budżetu i dopiero fachowo nastawieni członkowie zarządu są w stanie szczegółowy budżet opracować.

Uchwała budżetowa może określać w formie załącznika wydatki jednostek pomocniczych gmin (sołectw, osiedli, dzielnic) w układzie co najmniej działowym . Uchwała budżetowa powinna być niezwłocznie ogłoszona przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta) przez rozplakatowanie w miejscach publicznych lub w inny sposób miejscowo przyjęty, oraz przez ogłoszenie w lokalnej prasie.

Uchwała budżetowa jednostki samorządu terytorialnego określa (Art.124) .

1.Prognozowane dochody jednostki samorządu terytorialnego według ważniejszych źródeł i działów klasyfikacji.

2.Wydatki budżetu jednostki samorządu terytorialnego w podziale na działy i rozdziały klasyfikacji wydatków z wyodrębnieniem:

a) wydatków bieżących w tym w szczególności:

- wynagrodzeń i pochodzących od wynagrodzeń,

- dotacji,

- wydatków na obsługę długu jednostki samorządu terytorialnego,

- wydatków z tytułu poręczeń i gwarancji udzielonych przez jednostkę samorządu terytorialnego,

b) wydatków majątkowych.

3.Źródła pokrycia deficytu lub przeznaczenie nadwyżki budżetu jednostki samorządu terytorialnego.

4.Wydatki związane z wieloletnimi programami inwestycyjnymi z wyodrębnieniem wydatków na finansowanie poszczególnych programów.

5.Plany przychodów i wydatków zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych, jednostek budżetowych i środków specjalnych.

6.Plany przychodów i wydatków funduszy celowych.

7.Upoważnienia dla zarządu jednostki samorządu terytorialnego do zaciągania długu oraz do spłat zobowiązań jednostki samorządu terytorialnego.

8.Zakres i kwoty dotacji przedmiotowych.

9.Dochody i wydatki związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej i innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego ustawami.

10.Dotacje.

11.Dochody i wydatki związane z realizacją zadań wspólnych, wykonywanych w drodze umów lub porozumień między jednostkami samorządu terytorialnego, w budżecie jednostki samorządu terytorialnego, której powierzono realizację tych zadań.

Działalność gminy polegająca na ustanowieniu budżetu podlega nadzorowi ze strony

regionalnej izby obrachunkowej. Sposób wykonywania nadzoru w zakresie spraw budżetowych określa ustawa o samorządzie terytorialnym i ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych.

Wykonywanie budżetu gminy jest obowiązkiem zarządu, na nim spoczywa odpowiedzialność za prawidłową gospodarkę finansową gminy .

Zarząd wykonuje zadania, w tym wykonanie budżetu przy pomocy urzędu gminy. Wykonawcami budżetu są komunalne jednostki organizacyjne, na czele których stoją kierownicy zatrudniani i zwalniani przez zarząd. Gminne jednostki organizacyjne maja zazwyczaj status jednostek budżetowych lub zakładów budżetowych. Istotną rolę w wykonywaniu budżetu spełnia skarbnik gminy, który jest głównym księgowym budżetu gminy. Oświadczenie woli w imieniu gminy w zakresie zarządzania mieniem składają:

- dwaj członkowie zarządu , lub

- jeden członek zarządu i osoba upoważniona przez zarząd, lub

- w niektórych wypadkach wójt lub burmistrz (prezydent miasta) samodzielnie.

W przypadku gdy czynność prawna może spowodować powstanie zobowiązań pieniężnych, do jej skuteczności potrzebna jest kontrasygnata (podpis) skarbnika gminy lub osoby przez niego upoważnionej.

Skarbnik gminy, który odmówił kontrasygnaty, powinien jej jednak dokonać na pisemne polecenie zwierzchnika (wójta, burmistrza) powiadamiając o tym radę gminy oraz regionalną izbę obrachunkową .Z czynności prawnych podejmowanych przez gminę powstają z reguły zobowiązania pieniężne gminy, które znajdują swe odzwierciedlenie w budżecie gminy. Bez kontrasygnaty skarbnika czynność rodząca zobowiązania pieniężne gminy, nie może dojść do skutku. Skarbnik kontroluje legalność czynności prawnej jak i jej budżetowe zabezpieczenie.

Złożenie podpisu przez głównego księgowego na dokumencie oznacza, że:

- sprawdził, iż operacja uznana jest przez właściwych rzeczowo pracowników za prawidłową pod względem merytorycznym,

- nie zgłasza zastrzeżeń do legalności operacji i rzetelności dokumentu w którym operacja ta została ujęta,

- posiada środki finansowe na pokrycie zobowiązań wynikających z operacji gospodarczej oraz operacja mieści się w planie budżetu lub planie finansowym,

- stwierdził formalno-rachunkową prawidłowość dokumentu dotyczącego tej operacji .

Dyspozycja środkami pieniężnymi gminy jest oddzielona od kasowego wykonania tej dyspozycji .Dysponowanie środkami budżetowymi na określone cele należy więc do kompetencji uprawnionych podmiotów (zarządu gminy, kierowników jednostek organizacyjnych), natomiast pieniężno – rozliczeniowe wykonanie tych dyspozycji staje się z reguły czynnością odpowiedniego banku. Obsługę bankową gminy polegającą na prowadzeniu rachunku bankowego budżetu gminy, rachunków bankowych jednostek organizacyjnych gminy, innych rachunków prowadzi właściwy bank. Wybór banku prowadzącego rachunek bankowy gminy należy do rady gminy. Bankiem tym nie może być jednak Narodowy Bank Polski.

Stan środków na rachunku bankowym budżetu gminy ulega ciągłej zmianie, ponieważ stale dokonywane są wpłaty poszczególnych dochodów budżetowych na ten rachunek i ciągle dokonywane są wydatki określone w budżecie, obciążające ten rachunek. Stan środków na rachunku budżetu gminy jest przedmiotem stałej oceny ze strony organów gminy i pracowników wykonujących budżet.

Głównymi wykonawcami budżetu gminy są organy gminy i gminne jednostki organizacyjne, jednak realizacja niektórych dochodów budżetu gminnego należy także do innych organów, nie należących do systemu gminnego .

Takie ...

Ciąg dalszy w pliku do pobrania.

Wkuwanko.pl jako podmiot świadczący usługę hostingu materiałów edukacyjnych nie ponosi odpowiedzialności za ich zawartość.

Aby zgłosić naruszenie prawa autorskiego napisz do nas.

ikona Pobierz ten dokument

Wróć do kategorii

wkuwanko.pl

Wasze komentarze: dodaj komentarz

  • Nie ma jeszcze komentarzy do tego materiału.

Materiały w kategorii Finanse publiczne [70]

  • podgląd pobierz opis 16 zagadnień z finansów publicznych
  • podgląd pobierz opis BUDŻET - TENDENCJE W LATACH 90-TYCH.
  • podgląd pobierz opis Budżet gminy
  • podgląd pobierz opis Budżet państwa - cechy, funkcje, zasady budżetowania
  • podgląd pobierz opis Budżet państwa - deninicje
  • podgląd pobierz opis CŁO
  • podgląd pobierz opis Dług publiczny
  • podgląd pobierz opis DOCHODY I ŹRÓDŁA ŚRODKÓW PUBLICZNYCH
  • podgląd pobierz opis Dochody publiczne - wszystko na temat
  • podgląd pobierz opis Finanse lokalne - pytania i odpowiedzi
  • podgląd pobierz opis Finanse lokalne – emisja papierów wartościowych [27 stron]
  • podgląd pobierz opis Finanse międzynarodowe - teoria
  • podgląd pobierz opis Finanse międzynarodowe - test TEST
  • podgląd pobierz opis Finanse Publiczne
  • podgląd pobierz opis Finanse publiczne - 10 zagadnień
  • podgląd pobierz opis Finanse publiczne - gotowe ściągi ŚCIĄGA
  • podgląd pobierz opis Finanse publiczne - ściąga ŚCIĄGA
  • podgląd pobierz opis Finanse publiczne - ściąga 1 ŚCIĄGA
  • podgląd pobierz opis Finanse publiczne - ściąga 2 ŚCIĄGA
  • podgląd pobierz opis Finanse publiczne - ściąga 3 ŚCIĄGA
[ Misja ] [ Regulamin ] [ Kontakt ] [ Reklama ]   © wkuwanko.pl 2008-2014 właściciel serwisu SZLIFF

Partnerzy: matzoo.pl matmag.pl tekstomania.pl batmat.pl onlinefm.pl pisupisu.pl Matematyka radio online